भूगर्भाच्या मातीशी
नाते घट्ट ठेवत
जगण्याची जिद्द
कायम ठेवून हा
पसारा मांडला
त्या निर्मिकाच्या सेवेसाठी.
पण तो तरी कुठे आहे
खोल रुजलेली मुळे
भूगर्भास जोजवत
आताशा मुळांनी मातीशी
प्रतारणा केली.
एक गंधित निष्पर्ण चांदण
फुलांचा वर्षाव आहे
त्याचा दरवळ अंथरतो
फुलांनी फुलायचे, गंधळायचे
एवढेच उरले.
अनाहत नादाचे गुंजन
ऐकले या ओसाड माळरानावर
नादच स्तब्ध
सावळ्या आईशी नाळ
तुटायची आहे अजून
म्हणून धरून ठेवले
आहे खोल खोल
मुळाशी.....
©️रसिका राजीव हिंगे
उधळीत रंग प्रीतीचा
चांद आला गगनात
जणू सावळ्या मिठीत
विसावली राधा क्षणात
सागराची लाट निळी
धाव घेई किनाऱ्यावर
निळ्या प्रीतीत रंगली
राधा भाळली काळ्यावर
कृष्ण कृष्ण म्हणतांना
बासरीचे सूर डोलती
विसरुनिया देहभान
रंग प्रीतीचा उधळती
निळे निळे हे आकाश
धरा ही सावळी सुंदर
कृष्णसख्याच्या रंगात
रंगले अवघे चराचर
राधा राधा नादत असतो
यमुनेचा गे तीर सावळा
रंग प्रीतीचा न्याहाळीत
कदंब उभा असे बावळा
रसिका राजीव हिंगे
मज भेटतो सावळ सखा
निलांबरीच्या रंगात या
दशदिशातुनी नीलवर्णी
कशी घडली ऐसी किमया
निळ्या नभाची पडछाया
डोंगर दऱ्यातुनी फिरते
निळी झुळूक थंडी लेउन
निळसर पाण्यातुन वाहते
हिरवे स्वप्न पेरत आली
वसुंधरा गे ठायी ठायी
रुणझुणतो शीतल वारा
जणू पैंजण राधे पायी
घेई कवेत निळा प्रवाह
काळ्या सागराची लाट
सरीत्सागराच्या मिलनास
नभ आले उतरून दाट
रसिका राजीव हिंगे
उठा उठा चिऊताई*
*सारी कडे उजाडले*
*डोळे तरी मिटलेले*
*अजूनही* !*
अगं चिऊराणी ऊठ! किती वेळ झोपशील ग.... चल चारा
पाणी आणू आपल्या पिलांसाठी!
काय करायचं लवकर उठून... तुला आठवतं पूर्वी आपल्या आवाजाने सारे जग जागे व्हायचे. नादमय चिवचिवाट झाला म्हणजे चला कामाला लागा असा अलिखित नियम होता जणू.
पण आताशा कुठे आपल्या आवाजाने कुणी जागे होतं, उलट आपला आवाज येऊ नये म्हणून सगळं बंद करतात अन छान वातानुकूलन लावून निवांत झोपतात.
आणि समजा कुणाला लवकर उठावे लागले तरी आपल्या आवाजाकडे कुणाचेच लक्ष नसतं.... जो तो स्वतःतच मशगुल आहे रे.
झुंजूमुंजू झालं की अंगणात सडा सारवण व्हायचे, तुळशीजवळ, अंगणात सुबक रांगोळीचे रेखाटन व्हायचे आणि तुळशीच्या बाजूला आपल्यासाठी, आपल्यासारख्या पाखरांसाठी चिमूटभर दाणे ठेवलेले असायचे.
तुला सांगते चिमणराजा किती बरे वाटायचे रे त्यावेळी,खूप श्रीमंती नव्हती रे माणसाकडे पण सुबत्ता मात्र होती. घासातला घास देण्याची वृत्ती होती,त्यामुळे आपले विहरणे ही देखील त्यांच्यासाठी एक सवय झाली होती. त्यांच्या छोट्याश्या घरकुलात आपल्या घरट्यास जागा होती.
प्राणिमात्रांवर दया करा ही साधुसंतांची शिकवण होती ते जगत होती ही पिढी.
पण आता सगळंच बदललं आहे. यंत्राचा शोध लावता लावता मानव यंत्रवत झाला आहे. आपले अस्तित्व च धोक्यात आले आहे या यंत्रांच्या राज्यात.आपल्या बाळांचे कसे होईल ही काळजी वाटते आहे रे सारखी.
अगं चिऊराणी घाबरू नकोस. निसर्ग आहे ग हा. निसर्गाचं चक्र गोल फिरतं आहे. पुन्हा सगळं छानच होईल ग.
तुला सांगतो मानव पण पुन्हा निसर्गाचा विचार करतो आहे बरे..... आणि तो आहे न सगळ्यांचा निर्मिक.... तो जन्माला घालतो तर जगणही शिकवेलच न....
म्हणून सांगतो पुन्हा तसंच होईल... चिऊचा घास खाऊनच बाळ मोठं होईल.... आपला चिवचिवाट पुन्हा त्याला मोहवीत राहील. कारण कळलं का तुला निसर्गाचे देणे आहे ते जपावे असे आता मानवाला कळू लागलें आहे.
चल आवर आता,काय बोलत बसलो आपण, बाळे उठतील त्यांना चारा पाणी आणायला जाऊ या...
चल असे म्हणत दोघेही नव्या उमेदीने भुर्रकन उडाले.... नवा जोश, नवा उत्साह घेऊन......
दोघांनाही गाण्याचे स्वर ऐकू येऊ लागले...
*या चिमण्यांनो परत फिरा रे* *घराकडे अपुल्या.....*
अन दोघेही मनोमन हसले आनंदाने.....
©️रसिका राजीव हिंगे
रोज नवे चित्र दिसे
नवी रंग उधळण
पूर्व क्षितिजावरती
रोज नवे नभांगण
भासे नवे क्षणोक्षणी
निसर्गाचे बदलणे
गर्भातून पृथ्वीच्या गे
रोज नवे अंकुरणे
पाखरांचा कलरव
नित्य भासतो नूतन
हळदुल्या किरणांस
रंग येतसे नवीन
प्रत्येकाचे जगणे हे
क्षणभंगुर आहे रे
नित्य सत्कर्म करता
सोपे जीवन होई रे
रसिका राजीव हिंगे
तूच माय बाप
तूच भक्त त्राता
तू भाग्यविधाता गुरुराजा।
श्रद्धेवीण भक्ती
भक्तीविण मुक्ती
साधावया शक्ती तूच देई।
अहंकारी मन
सरे मी तू पण
धरिता चरण तुझिये रे।
जन्मांतरीचे हे
प्रारब्ध संचित
तव कृपाहस्त लाभतसे।
सोडोनिया चिंता
सारे भक्तजन
तुजला शरण दत्तात्रया।
नामस्मरणाचा
लागो सर्वा नाद
घाली तुला साद भक्त सारे।
तारी तारी आता
सद्गुरुनाथा
चरणी या माथा ठेवीतसे।
हे करुणाकरा
संकटास वारी
माया ही सावरी
रामराया।
रसिका राजीव हिंगे
आले दाटून कृष्ण मेघ
मनाकाशी सौदामिनी
गर्जली प्रकाश रेघ
कैसे मळभ मनांगणी
पापणकाठ ओलावला
आल्या बरसत धारा
स्तब्ध वीज शलाका ग
पाहुनिया वेग सारा
वाहती गे ओहळ ऐसे
नद्या नाले ओसंडले
कालिंदीला जणू पूर
भान नच ग उरले
कैसी ही सावळ प्रीत
शब्द नुरे आठवांना
मन झाले गोकुळ गे
चिंब सरीत भिजतांना
रसिका राजीव हिंगे
जिथे आभाळ धरेला
जाऊनिया भेटते गे
तिथूनच ऐसी बयो
झुळझुळ वाहते गे
सुजलाम सुफलाम
करी सारा परिसर
शालू हिरवाई घेसी
लपेटून अंगभर
संथ वाहे जलधारा
नसे खळाळ किनारी
अविरत वाहतसे
ऐसी माये तू संसारी
काय काय दडलेले
खोल खोल अंतरात
सागराच्या मिलनाची
ओढ तुझिया मनात
रसिका राजीव हिंगे
8600047066
चित्रकाव्य
विश्वासाने हात देता मिटतील ही अंतरे
नात्यामध्ये विश्वासाला सार्थ करावे विचारे
कैसा विचार मनात थांबलेत का हे हात
विसरुनी हेवेदावे जागा द्यावी अंतरात
विचारांती कळे सारे हात देता मदतीचा
सार्थ होईल जगणे कळे अर्थ जीवनाचा
हात धरुनी बाळाचा माय शिकवी चालणे
सुरक्षित भासे इथे वत्सलतेच्या मार्गाने
बोट आपुले धरुनी गुरुराज मार्गावरी
मिटवीत भय सारे ऐसा चाले बरोबरी
रसिका राजीव हिंगे
शुभ सकाळ
झाली सकाळ आला रविकर
सहस्त्र किरणे सद्गुरू द्वारी
गुरू कृपांकित होई ऐसा
दर्शन घेई तिथे क्षणभरी
दिनकरा किती तू भाग्यवंत
सद्गुरूनाथ भेटे तुजसी
सगुण साकार रूप तयांचे
डोळा भरुनी तूच पाहसी
देई दर्शन झडकरी जना
तिष्ठविसी किती दत्तात्रया
साद घाल रे बाळा ऐसी
आवर सावर आता माया
स्मर्तृगामी आहेस ना तू
भक्तांसाठी धावत येसी
सारे सारे मंगल कर तू
हेच मागणे या चरणांसी
रसिका राजीव हिंगे
जगण्याचा हिशोब मांडतांना
आयुष्याच्या सारीपाटावर
दान मनासारखे लाभले
परी कैसे काही कळेना
काय संपले काय उरले
मी माझे करता करता
अर्ध शतकी चाल झाली
वजाबाकीस नसे थारा
बेरीज कर्माची होत गेली
जगण्याचा हिशोब मांडतांना
नात्यांचा झालाय गुणाकार
सूत्रांचा नुसता भडीमार परी
आठवणींचा नसे भागाकार
अहंकार वाढत असताना
अजूनी मी पण नाही सरले
जगण्याचा हिशोब मांडतांना
प्रेम मात्र शिलकी पडले
रसिका राजीव हिंगे
नक्षत्रवेल आणि शॉपीजेन ललित लेख स्पर्धा
रुणझुणती शब्दनाद
शब्द जन्मास येता
वैखरीचे उच्चारण
रुणझुणत नादत
आले होऊनि गाणं
"अग तो रडतच नाही ग! बाळ जन्मल्या बरोबर लगेच रडतो न ग?" बाळाचा आवाज नाही आला. सगळेच स्तब्ध, का नाही बाळ रडत? सगळे हतबल निसर्गापुढे. थोड्याच वेळात अथक प्रयत्नांती बाळाचा रडण्याचा आवाज आला अन जणू किमया व्हावी असे सगळ्यांचे चेहरे आनंदातिशयाने उजळले. काय बरं किमया झाली? अहो टॅह्या ऽऽऽ टॅह्या ऽऽऽ तालबद्ध शब्दांचा नाद उमटला त्या इवल्या ओठातून. सप्तसुर आले हो ऐकायला. सारा भवताल आनंदला त्या शब्द नादाने.
जन्मापासून असा हा शब्द आपल्या आयुष्यात नादत, निनादत असतो.
शब्द शब्दांची साखळी
ऐसी मग जोडत येते
जन्मताच शब्दनाद
अभिवादन त्यास असते
शब्द सतत रुणझुणत असतात आजूबाजूला. श्रीगणेशा होतो बोली भाषेतून. घरात बोलण्यातून या शब्दांची ओळख व्हायला लागते आपल्याला. आणि जुळू लागते नाळ या शब्दांसोबत.
उबदार गोधडी सारखे हळुवार शब्द नादत येतात आजीने सांगितलेल्या गोष्टीतून. तर कधी " मी तर ससुल गडी वाघोबाचे कानच तोडी" असे लयबद्ध गीत गात आजीसंगे, आई सवे ताल धरत शब्द भेटतात.
पाटीवर श्रीगणेशा गिरवीत या शब्दांचे लेखन माधुर्य जाणवायला लागतं. आणि मग होते शब्द सरींची बरसात. ही बरसात कधी नर्तन करते तर कधी उगाच आळसावते. कधी सुरेल गीत होऊन गुणगुणते तर कधी निःशब्द करते. शब्द च ते असे वागणार म्हणण्यापेक्षा जसं वागवलं तसे वागतात.
मनाचे मनाशी नाते जोडले की उमटतात शब्दस्वर संवाद साधायला. नाते अधिक दृढ करायला. शब्दच ताल धरत मने सांधत जातात. माणुसकी जपायला शब्द अनावर पणे येतात म्हणून तर जग रहाटी सुरू आहे.
या शब्दांच्या नादमाधुर्यात एकदा विसावले की कळायला लागते आपल्या साहित्य सारस्वतांनी जपलेली शब्दसंपदा. ज्ञानेश्वर माऊली भेटते कर्माचा सिद्धांत सांगणारी ज्ञानेश्वरी घेऊन. तर तुकारामाचे अभंग सचैल स्नान घालतात.गोवऱ्या थापतांना थपथप ताल धरत शब्द सूर धरायला लागतात आणि अजरामर अभंग निर्मिती होते. कबीर शेले विणतांना हातमागाचा रुणझुण नाद शब्द निर्मिती करतात आणि कबीर नकळतपणे दोहे लिहतात. हळूहळू संतांची मांदियाळी च शब्दफेर घेऊन रास खेळायला लावते अवतीभवती. सारंच नादमय होऊन जातं.
या बाळबोध वळणावरून पुढे भेटतात शब्दप्रभु कुसुमाग्रज प्रेम कर भिल्लासारखं, कणा या कवितेतून लढण्याची शक्ती देणारे, पृथ्वीचे प्रेमगीत म्हणजे प्रत्येकालाच मंत्रमुग्ध करणारे शब्द घेऊन, तर मंगेश पाडगांवकर शब्दांचेच सामर्थ्य सांगतात,चिऊताईसाठी गाणं म्हणजे जीवनाचं तत्वज्ञान च सांगितले पाडगांकरांनी, शांता शेळके "जाईन विचारत रानफुला, भेटेल तिथे ग सजण मला" असे म्हणत मनावर मोरपीस फिरवत धुंद स्वप्नात रंगून जायला भाग पाडतात. आधुनिक वाल्मिकी म्हणजे गदिमा रामायणासारखे सुश्राव्य काव्यातून शब्दांशी गट्टी करायला शिकवतात. कितीतरी मराठी शब्द प्रचलित करणारे सच्चे सारस्वत लेखणी मोडा आणि शस्त्र हाती घ्या सांगणारे सावरकर ह्यांनी शब्दांचा अनाहत नाद ऐकायला शिकवले. गोनिदा सारखे गड किल्यांचा इतिहास शब्दबद्ध करत वीरश्री गायला लावतात.
किती आहेत हे सगळे शब्दांचे ईश्वर जे ठायी ठायी भेटतात आणि या शब्दांच्या संगे प्रवास करत सारं आयुष्य सुरेल नादमय होत जातं आणि कळायला लागतं या शब्दसख्या च्या नादमय संवादाने आयुष्य किती सुंदर आहे ते.
शब्दांनी शिकविला संवाद शब्दांनी ऐकविला नाद
शब्दांनी थांबविला वाद शब्दांनी मिटविला प्रवाद
शब्द झाले माझा आधार शब्द झाले माझे विचार
शब्द हेच झाले आचार शब्द ऐसे झाले साकार
या मला भेटलेल्या रुणझुणत्या शब्द नादाने माझे आयुष्य खरेच खूप सुंदर नादमय झाले आहे.....
रसिका राजीव हिंगे
निळ्याशार आभाळात सांज फुलून आली
लाजरी सांजवेळ चंद्रकळा लेऊनी आली
दूर पश्चिम क्षितिजावर सांज खुलून आली आहे. पूर्ण आभाळभर केशरिया शिंपडलेला आहे जणू. उगवतीपासून निघालेला दिवस मावळतीला भेटतो आणि सारा आसमंत गंधाळतो केशराने. पश्चिम घाटावर संध्येच्या गाली अशी गुलाबी लालसर छटा दिसू लागते.
आकाशात सांज का खुलते? सुर्यदेवाने निरोप देतांना जाता जाता तिच्या गालावर हळूच टिचकी देऊन सूर्यदेव गेले म्हणून लज्जेची ही लाली आहे की चंद्राची येण्याची वेळ झाली आहे,त्याची वाट बघतांना त्याच्या आठवणीत मोहरून आलेली अभिसारिका आहे.
कृष्णधवल ढगांचे पुंजके म्हणजे कृष्ण सखा असेल का हा, म्हणून ही सांज लाज बावरी राधा होऊन येते.
कातरवेळ. तरीही सुगंधित. जाई जुई, रातराणी बहरलेल्या, दुरून शांत ऐकू येणारी सागराची गाज हुरहूरत्या मनाला अधिकच व्याकुळ करणारी, सतत दाराकडे लक्ष वेधणारी, सांजवत लावतांना ही दारात पावलांचे आभास होतात आहे असे वाटावे इतकी तरल ही सांज. प्रीतीचा साज लेऊन धुंद पदन्यास करीत नृत्याविष्कार करणारी, प्रियकराला मोहित करणारी कामिनी म्हणजे सांज. तशीच विरहणीची सखी.
तिन्हीसांज. घराघरातुन येणारे शुभंकरोती चे स्वर संस्काराचे बीज पेरणारी सांज,गोधन घराकडे परतत असताना धुळीने धूसर झालेला परिसर, घुंगराचा नादमय आवाज, वासरांचे गोठ्यात हंबरणे, पाखरांची घरट्याकडे परतण्याची वेळ, पिलांच्या आठवाने व्याकुळ झालेल्या पाखरांची किलबिल सारच मनाला वेड लावणारं.
निसर्गाचे हे रूप, ही सांजवेळी म्हणजे निर्मिकाची अद्भुत निर्मिती आहे.....
रसिका राजीव हिंगे
नातं
सोनसळी पावलांनी
हिरवे स्वप्न पेरत
आलीस तू घरी.....
नाते घट्ट जोडायला...
अलवार क्षणांचं नातं असंच..
दृढ होत असेल असे वाटतं...
नाही का?
दोन जीवांचं नातं सगळं...
घर जोडत जातं....
आणि बहरते वेल!
अशीच माणुसकीच्या
नात्यांची पण....
अन रुजतात मुळं..
नात्यांची खोलवर!!!
रसिका राजीव हिंगे
माघ वद्य सप्तमीस
प्रगटले शेगावासी।
*अनंतकोटी* करांनी
रक्षण्यास भक्तांसी।
गुणगारा गजानना
साष्टांग नमन तुज।
*ब्राह्मन्ड नायका* ईशा
त्रिवार वंदन तुज।
अनंत लीला तुझी
भक्तांसी त्वा तोषविसी।
*महाराजाधिराजा* तू
तुझे गुण गाऊ किती।
बंकट भक्तीचा कस
लावूनिया उद्धरिले।
*योगीराज* गुरूनाथा
मक्षिकेस ही तारिले।
श्रद्धा,भाव अन भक्ती
तेथेच तू आहेस बा।
*परब्रह्म* दिनानाथा
कवर निष्ठा पाही बा
निर्जल वापीस जल
येई रे तव कृपेने।
*सच्चीदानंदा* कृपाळा
केवळ नामस्मरणाने।
वठल्या आंब्यासी पाने
पितांबरा हस्ते आणिली।
*भक्तप्रतिपालका* देवा
भक्तीस त्याच्या रक्षिले।
साधुत्वाची देई प्रचिती
भ्रमण करोनि देशी
*शेगावनिवासी* राणा
हृदय सिंहासनी बसशी
तव दर्शनाची आस
मम चित्ता लागली रे।
*समर्थ सद्गुरू* नाथा
ये धावुनी सत्वर रे।
मी गेलो ऐसें मानू नका
ग्वाही दिली भक्तांना।
*श्री गजानन महाराजा*
दर्शन देशी भाविकांना।
जयजयकार घुमतो
आसमंत ही गर्जतो।
*जय* जय गजानना
चराचर हा नांदतो।
रसिका राजीव हिंगे
🙏🏻🙏🏻
शेगावीचा राणा
शेगावीचा राणा भक्त तारावया
समर्था योगिया गजानन।
माघ सप्तमीस प्रगटले नाथ
सद्गुरुनाथ गजानन
अन्न परब्रह्म कण ते वेचती
कळावी महती सकलांसी।
बंकटास दृष्टी ओळखाया तुज
भक्तीची समज ऐसी दिली।
जीवन वृक्षास आण भक्तीपाला
जैसा हो आणिला पितांबरे।
बापुना काळ्यास विठ्ठल दर्शन
तैसेच चरण दावी मज।
किती किती सांगू भक्तीच्या या कथा
सांग गुरुनाथा गुणगारा।
ब्रह्मान्ड नायका तूच तारी आता
माझ्या या भारता संकटी रे।
आहे तू इथेच देसी अनुभुती
येते रे प्रचिती तुझी देवा।
दत्तगुरुकृपे प्रार्थिले तुजसी
नामस्मरणासी जागवी रे
रसिका राजीव हिंगे
बा गजानना
थकलास का देवा?
काल खूपच भक्त आले होते.
मनात काही ना काही हेतू घेऊन
स्वतःस पुन्हा कोंडून घेतलेस!
अपराधाची शिक्षा तर आम्हास
व्हायलाच हवी... तरी पण गुरुराया
मंदिरात तुझी मूर्ती पाहली न की
तू भेटल्यासारखं वाटतं...
चराचरात, कणाकणात
तूच आहेस तरी पण... असं वाटतं..
सगळ्यांनी तुला एक प्रार्थना
केली असेलच.....
हे जैविक युद्ध थांबव...
पुरे झाली न रे आता शिक्षा
घाल त्याच्या पाठी तुझी काठी
जशी विठोबा माळ्याला मारलीस....
भक्तवत्सल ऐसे ब्रीद आहे तुझे...
लेकुराचे अवघे हित.. माता तेच जाणत...
रसिका राजीव हिंगे
प्रथम वंदन गणेशाला
नमन अंबा म्हाळसाई ला
दे आशिष रसराजला
पोवाडा रचण्याला जी जी जी जी
लाल महाली निवांत होता
औरंग्याचा मामा शाहीस्ता
गनिम गाफिल होता
शिवशाहीचा सूर्य तळपता
आला शिवबा जी जी जी जी
हर हर महादेवचा गजर
भ्याड शाहीस्ता झाला फरार
बोटं कापली शिवबाने चार
गनीम घाबरला फार
आला शिवबा जी जी जी जी
आई भवानीची तलवार
घेऊनी केलेत बहु वार
शत्रू झाला बेजार
घेऊनी शिवाचा अवतार
आला शिवबा जी जी जी जी
जीवा म्हालास मागे ठेवुनी
आला आग्य्राहूनी सुटूनी
हातावरी तुरी देऊनी
आला स्वराज्यात राजा मानी
आला शिवबा जी जी जी जी
लेकी बाळीस अभय दिले
गडकोट किती ते जिंकले
स्वराज्याचे तोरण बांधले
शिवराय छत्रपती झाले
शिवराय छत्रपती झाले जी जी जी जी
रसिका राजीव हिंगे
निसर्गाची चाहूल ग
सोनसळी पावलात
हिरवाईची स्पंदने
पदरव हृदयात
हळदुले ठसे जणू
काळजात उमटले
तनामनावर ऐसे
रूप सृष्टीचे फुलले
नखे निसर्गदेवीची
परमेश रंगवितो
लाल रंगी आवरण
पद शोभित करतो
पदन्यास नुपुरांचा
अनाहत नाद येई
प्रक्षाळण पदांचे या
सागरात नित होई
रसिका राजीव हिंगे
